PvdA-coryfee Lutz Jacobi: “Combinatie GroenLinks-PvdA heeft het linkse blok leeggegeten”

De verkiezingsuitslag laat zien dat de combinatie van GroenLinks en PvdA een “doodlopende weg” is, vindt PvdA-coryfee Lutz Jacobi uit Wergea. In een brief aan haar partijgenoten roept ze op tot “bezinning”.

De gezamenlijke lijst van GroenLinks en PvdA heeft geen extra kiezers naar het linkse kamp getrokken, constateert Jacobi. Sterker nog, de 25 zetels hebben de andere links-progressieve partijen juist leeggegeten, vindt ze.

“Geen deuk meer in een pakje boter”
“Wat gewoon allemachtig zorgelijk is, is dat heel links progressief Nederland met zo’n 18 zetels kleiner is geworden. Dan kun je met elkaar nog geen deuk in een pakje boter slaan.”

Begin dit jaar maakte Jacobi al bekend tegen een eventuele fusie te zijn. In augustus stapte Jacobi vanwege de samenwerking met GroenLinks zelfs uit het hoofdbestuur van de PvdA. Het plan is een “doodlopende weg”, schrijft ze nu opnieuw.

Toch stemde bij een referendum onder de leden van beide partijen in juli een grote meerderheid nog voor een gemeenschappelijke kandidatenlijst. Van de PvdA-leden was bijna 88 procent voor en van de GroenLinks-leden stemde zelfs bijna 92 procent voor.

Fusie is doodlopende weg
De strijd van Jacobi leek daarmee een achterhoedegevecht, maar toch denkt ze nog steeds dat een substantieel deel van de achterban de keuze voor een combinatielijst niet kan volgen en daarom afhaakt. Het plan voor een fusie is een doodlopende weg, vindt Jacobi zelf.

“Ik doe in ieder geval de oproep: ga niet rücksichtslos door met fusie, kom tot bezinning, want wij hebben elkaar nodig.”

Mocht het echt tot een volledige fusie komen, dan weet Jacobi niet of ze zich nog thuis voelt bij die partij. “Als ze fuseren denk ik niet. Maar zover is het nog niet. Mijn oproep wordt zeer breed gesteund, zie ik. Dus laten we eerst intensief met elkaar aan de slag.”

Jacobi denkt niet dat de verkiezingsuitslag alleen te wijten is aan de prestaties van lijsttrekker Frans Timmermans. “Je moet niet één persoon daarop afrekenen”, zegt ze daarover. “Mijn zorg is: jongens, in Nederland moeten we weer naar links-progressief.”

Andere Friese PvdA’ers zijn juist wel voor samenwerking, zoals Habtamu de Hoop, die de rood-groene combinatie zelfs in zijn trui toonde.
© Omrop Fryslân, Jantine Weidenaar

Campagne voeren vanuit rechtse dreiging
De campagne had volgens Jacobi op zichzelf wel een andere insteek moeten hebben. Het ‘verenigde links’ voerde volgens haar campagne met het argument ‘maak ons de grootste, want anders dreigt een catastrofe op rechts.’

Die oproep had volgens haar effect, een op de drie GroenLinks-PvdA-kiezers zou volgens Jacobi een strategische stemmer zijn geweest. Dat zou ook betekenen dat deze kiezers eigenlijk de voorkeur hebben voor een andere partij, zoals SP, D66, Partij voor de Dieren of Volt.

Dat is alarmerend, vindt Jacobi. “Die strategische stemmers vliegen van de ene naar de andere partij. Dus dat betekent dat je niet per se sterker bent geworden”, zo denkt Jacobi. Het zijn ‘gelegenheidszetels’ die je zo ook weer kwijtraakt.

De verkiezingsuitslag gaf Jacobi naar eigen zeggen buikpijn. “Mijn oproep is: ga nu niet als een stel lemmingen door met fusie. Denk niet dat dat walhalla is. Kom tot bezinning en kijk vooral naar breed links Nederland”, zegt ze.

Kiezers bij populisme weghalen
Het links-progressieve blok moet weer een boodschap krijgen, vindt Jacobi. “Dat moet mensen aanspreken, zodat mensen niet naar populistische partijen gaan.”

Jacobi ziet de oplossing in een politiek die weer dichter bij de mensen staat. “Dat begint met kandidaten uit de regio’s, die duidelijke achterbannen en een gezicht hebben. Kandidaten die ook jaar in jaar uit in de wijken en dorpen iets voor mensen betekenen en zichtbaar zijn. Niet alleen in campagnetijd.”

Verder zou de Partij van de Arbeid weer meer aansluiting moeten zoeken met de lagere klassen, zo is Jacobi van mening.