De waterschapsverkiezingen in 5 vragen: alles op een rijtje
Naast de Statenverkiezingen stem je woensdag ook voor het waterschap. Slaat de paniek toe bij je? Vrees niet, we zetten de meest belangrijke zaken kort voor je op een rijtje.
Wat is het Wetterskip?
Een waterschap houdt zich als overheidsorganisatie bezig met alles wat met water te maken heeft. Van het zuiveren, tot de rol van het water in de biodiversiteit, de landbouw en de recreatie.
Wetterskip Fryslân is een van de 21 waterschappen in ons land. Bijna alle Friezen stemmen voor Wetterskip Fryslân, uitgezonderd een klein deel van Lemmer dat voor het waterschap Zuiderzeeland stemt.
Hoe wordt het Wetterskip bestuurd?
Het dagelijks bestuur is te vergelijken met het college van burgemeester en wethouders in een gemeente. Een waterschap heeft naast een dagelijks bestuur ook een algemeen bestuur. Daarin zitten allerlei vertegenwoordigers, vergelijkbaar met een gemeenteraad. Zij controleren of het dagelijks bestuur het beleid goed uitvoert.
We kiezen 15 maart 21 leden voor het algemeen bestuur. Met nog vier vaste zetels voor de natuur en de landbouw (die dus niet met verkiezingen worden gekozen) zijn er in totaal 25 zetels in het algemeen bestuur.
Bij de vorige verkiezingen werden nog 18 bestuursleden gekozen, omdat ook het bedrijfsleven geborgde zetels had. Maar die sector is de vaste zetels kwijtgeraakt.
Op wie kan ik kiezen?
Er zijn deze verkiezingen 176 kandidaten, verdeeld over 11 partijen, die hopen in het algemeen bestuur terecht te komen. Er doen bekende partijen mee die landelijk ook in andere bestuurslagen actief zijn, maar ook partijen die alleen regionaal bestaan of alleen aan de waterschapsverkiezingen meedoen.
Wij vroegen alle elf lijsttrekkers wat hun speerpunten zijn, waarom we op hun moeten stemmen, waarom de waterschapsverkiezingen van belang zijn en welke partij het verst bij hen af staat. De lijsttrekkers zijn hier op een rijtje gezet, hier kun je ze goed met elkaar vergelijken.
Waarom moet ik stemmen?
Deze waterschapsverkiezingen zijn misschien wel de belangrijkste ooit. Door het veranderende klimaat is er bijvoorbeeld discussie over hoe hoog het waterpeil moet zijn. De provincie worstelt in de zomer met droogte en in de winter met wateroverlast.
Een ander belangrijk punt is de waterkwaliteit, die moet over vier jaar aan Europese regels voldoen, maar dat wordt nog een enorme klus. De kwaliteit kan beter, maar dat kost wel geld.
Hoe gaat het na de verkiezingen?
Na de verkiezingen vormt een aantal partijen een coalitie. Leden van die partijen komen dan ook in het dagelijks bestuur, met een dijkgraaf. De dijkgraaf wordt niet gekozen, maar voor een periode van zes jaar aangewezen. In Fryslân is Luzette Kroon momenteel dijkgraaf.
De afgelopen vier jaar bestond het dagelijks bestuur van het Wetterskip uit CDA, VVD, Lagere Lasten Burger en vertegenwoordigers van de vaste zetels. De coalitie had een minimale meerderheid van 13 van de 25 zetels.
