“Stem eens voor een regionale stem in Den Haag”- FNP bij Leeuwarden Stemt

Aant Jelle Soepboer is voor vele in Friesland geen onbekende naam. Hij zit nu voor de NSC in de Tweede Kamer, maar gaat bij de komende verkiezingen als lijsttrekker van de FNP mee doen aan de Tweede Kamerverkiezingen. Maar waarom doet de Friese partij mee op 29 oktober? En hoe willen zij de belofte “grotere stem vanuit de regio in Den-Haag” gaan waarmaken? De volledige aflevering is terug te luisteren via de website. De samenvatting inclusief beeld is te zien op Youtube.

Van lokale inzet naar landelijke ambitie

Voor het eerst presenteert Aant Jelle Soepboer zich bij Omroep Leeuwarden als kandidaat voor de FNP. Hij komt met een duidelijk speerpunt: zorgen voor een sterke regionale stem in Den Haag. Op de vraag waarom dit het juiste moment is om mee te doen met de landelijke Kamerverkiezingen geeft Aant Jelle aan: “De sterren staan goed en er is chaos in Den Haag”. Hij geeft aan dat het vertrouwen in de landelijke politiek erg is gedaald de afgelopen jaren, maar dat het vertrouwen in de regionale politiek steevast hoger blijft. Hij wil met de FNP terug naar de basis en vooral meer autonomie en zeggenschap naar de regio brengen. Soepboer presenteert zichzelf als nuchter en gewoon. Hij begon zijn politieke carrière bij de FNP. Hij werd in 2017 lid en zette zich toen onder meer in voor het behoud van de versierde wagenoptochten, die onder druk stonden. Zijn tijd als wethouder bracht hem ook in aanraking met landelijke politiek via de NSC, maar hij keerde terug naar de FNP om vooral te werken aan regionale belangen.

Meer autonomie voor de regio

Een van de speerpunten van de FNP is dat de regio meer moet bepalen over haar eigen zaken.”Ruimte is ons goud, het is ons medicijn tegen de grootstedelijke koorts,” geeft Aant Jelle aan. Een ander speerpunt is dat de menselijkheid terug moet in het beleid. De toenemende individualisering mag niet ten koste gaan van de kracht van gemeenschappen. Initiatieven van onderop, vrijwilligerswerk en minder regeldruk zijn essentieel om het sociale weefsel te behouden. Daarnaast pleit de FNP voor een andere investeringslogica van het rijk. Volgens Aant Jelle wordt er op dit moment op een verkeerde manier geïnvesteerd. Het moet meer gaan om denken in leefbaarheid in plaats van denken in rendement. De FNP wil het ook wetmatig gaan vastleggen dat er meer autonomie naar de regio gaat. Zo kan de regio bijvoorbeeld zelf bepalen hoe het onderwijs wordt ingericht. Aant Jelle geeft wel toe dat dit niet voor alle wet- en regelgeving mogelijk zal zijn. Defensie zal toch echt landelijk geregeld moeten worden. De reden dat het wettelijk vastgelegd moet worden, is zodat het een echte regel wordt en geen vrijblijvende gunst blijft.

Een ander belangrijk punt van de FNP dat hierop aansluit, is het leefbaar houden van de regio’s. Zij pleiten voor het openhouden van kleine ziekenhuizen en buurthuizen, ook als deze niet financieel rendabel zijn. Aant Jelle geeft daarbij aan: “Wat is rendabiliteit? Dat je een gebied leefbaar houdt, of dat je voor elke euro een euro terugkrijgt?” Hij benadrukt dat regio’s te lang de lasten hebben gedragen zonder voldoende investeringen terug te krijgen. Hij pleit voor structurele investeringen om leefbaarheid te bevorderen, waaronder het openhouden van scholen, ziekenhuizen en buurthuizen. Aant Jelle geeft als voorbeeld Groningen, waar jarenlang gas is gewonnen en dat het rijk 400 miljoen heeft opgeleverd. Toch hebben de inwoners die hier nu onder lijden, nauwelijks ergens om hulp terecht. Volgens de FNP is het belangrijk om te investeren in regio’s waar je geld aan hebt verdiend. Dat is geen kwestie van geld, maar een morele kwestie, vindt Aant Jelle. Het geld hiervoor zal wel ergens vandaan moeten komen, maar daar is volgens Aant Jelle wel ruimte voor. Een ander voorbeeld is duurzame energieopwekking. Hij geeft aan het dom te vinden dat er niet in het noorden wordt gewerkt aan het versterken van het stroomnet. Juist in het noorden wordt de meeste energie opgewekt, maar een groot deel daarvan gaat verloren omdat het niet gebruikt kan worden. Zulke voorbeelden laten zien waarom de FNP zich met volle overtuiging wil inzetten voor de regio.

Kiesstelsel op maat: Regio’s aan zet

Het is ook niet geheel verrassend dat de FNP vindt dat de regio meer te zeggen moet krijgen in de politiek. Er zijn verschillende uitwerkingen, maar een optie is om het kiesstelsel aan te passen. Een van de opties is om inwoners alleen te laten stemmen op een kandidaat uit hun eigen kieskring. Een belangrijke reden om uit elke regio politici in Den Haag te hebben, is dat de mensen daar zelf het beste weten wat hun regio nodig heeft. Zo kunnen politici uit de regio’s zelf het beste bepalen welke scholen openblijven en welke opleidingen worden aangeboden. Een andere manier om het kiesstelsel aan te passen is het toepassen van een verdeelsleutel op basis van regio’s. Aangezien de verandering van het kiesstelsel momenteel nog niet op de agenda van de Tweede Kamer staat, is het nu belangrijk dat er een partij is die zich echt op de regio richt, zodat regionale belangen op de landelijke agenda komen. Aant Jelle vindt dat de politiek te veel over het buitenland gaat, terwijl er in Nederland ook genoeg problemen zijn.

Woningbouw die past bij de gemeenschap

Een van de problemen in Nederland is het woningbouwdossier. Over woningbouw vindt Aant Jelle dat dit moet passen bij de schaal van de gemeenschap en dat lokale bewoners voorrang krijgen. Er moet worden gewaakt dat er niet alleen in grote kernen wordt gebouwd. Hij vindt dat er goed moet worden overlegd met de gemeenschappen over welk soort nieuwbouw en hoeveel nieuwbouw er per gebied nodig is. Daarnaast moet de ruimte daar dan ook voor worden geboden. De overheid moet het makkelijker maken om te bouwen op de plekken waar er vraag naar is. Voor nieuwbouw en verhuur wil Aant Jelle ook dat er voorrang komt voor mensen uit de regio. Aant Jelle geeft aan dat de laatste jaren er veel mensen in het Noorden komen wonen, puur omdat je hier een groter huis met tuin kan krijgen voor een relatief goedkopere prijs. “Iedereen is welkom”, geeft Aant Jelle aan, “maar mensen moeten zich wel beseffen dat ze in een gemeenschap komen die ook iets van hen verwacht. In een gemeenschap zetten veel mensen zich actief in voor hun omgeving”.

Taal en onderwijs

De FNP-kandidaat vindt het belangrijk dat Fries en andere minderheidstalen goed terugkomen in het onderwijs. Het kan hierbij wel per regio verschillen hoe deze minderheidstalen moeten worden toegepast in het onderwijs. In sommige gebieden worden de minderheidstalen nog niet eens aangeboden, daar kan een basiscursus voor het basisonderwijs al een goede toevoeging zijn. In Friesland bijvoorbeeld, waar de Friese taal veel meer voorkomt en wordt gebruikt, kan de taalbeheersing op een andere manier worden gestimuleerd. Aant Jelle geeft aan dat bijvoorbeeld, in plaats van naar het aanbod te kijken (bijvoorbeeld hoeveel computers een Fries taalprogramma hebben), er gekeken kan worden naar de beheersing van de taal (bijvoorbeeld hoeveel kinderen Fries spreken na de basisschool). Aant Jelle vindt dat Nederland zich actief moet inzetten voor het behoud van deze talen en dialecten. Volgens Aant Jelle laat wetenschappelijk onderzoek zien dat het leren van de moedertaal essentieel is om het Nederlands beter te kunnen beheersen. Aant Jelle geeft aan dat het zorgelijk is dat er momenteel veel Friezen zijn die de taal wel spreken, maar niet goed lezen en schrijven. Hij geeft aan dat mensen dit in de afgelopen tijd zijn gaan accepteren. Daarbij geeft Aant Jelle aan dat als wij accepteren dat mensen analfabeet zijn in de (Friese) moedertaal, het niet lang zal duren voordat dit ook voor het Nederlands gebeurt. Als men daar niet voor waakt, dan verdwijnt de Nederlandse taal ook. Door veel op de verschillende streektalen te focussen, kan volgens Soepboer taaldiversiteit behouden blijven en voorkom je dat talen verloren gaan door de dominantie van het Engels.

Regiogerichte en duurzame landbouwplannen

Op het gebied van landbouw pleit de FNP voor een regionale aanpak, waarbij rekening wordt gehouden met verschillen in grondsoorten en omstandigheden. Het is niet logisch dat boeren die op verschillende ondergronden boeren, dezelfde regels krijgen, vindt Aant Jelle. Hiernaast is hij tegen gedwongen uitkoop van boeren. De reden hiervoor is dat de FNP compleet tegen dwang is, zowel op het landbouwdossier, als op het migratiedossier. Er kan door het Rijk slimmer worden omgegaan met boeren die zelf willen stoppen. Op het moment dat een boerderij te koop komt, kan het Rijk het opkopen en bepalen wat er met de grond gebeurt. Het kan worden gebruikt als bouwgrond, of worden teruggegeven aan de natuur, maar net waar die regio behoefte aan heeft. Hiernaast vindt de FNP het dom dat de NPLG-gelden zijn wegbezuinigd, juist door de BBB, de partij die wou opkomen voor de boeren. Dat geld was bedoeld om boeren te helpen met de transitie naar een duurzamere en betere toekomst, een transitie die volgens de FNP zeker nodig is. Duurzaamheid en klimaat zijn zeker belangrijk voor de FNP. De klimaatdoelen zijn niet voor niets doelen; daar moeten we naartoe werken. Maar de boeren moeten wel perspectief krijgen en niet de pineut zijn van het huidige jojo-beleid, geeft Aant Jelle aan.

Geen Lelylijn voor de FNP

Een bestemming voor de opgekochte landbouwgronden zal in ieder geval niet de Lelylijn zijn als het aan de FNP ligt. Hij benadrukt stevig dat het investeren van 10 miljoen in een spoorlijn niet te verantwoorden is. Deze 10 miljoen kan door de drie noordelijke provincies gebruikt worden om ongeveer 10 jaar hun begroting te dekken. Daarnaast vraagt de FNP zich af wat de precieze voordelen zijn. Zij staan nogal negatief tegenover de redenen van de voorstanders. Zo denken zij niet dat er meer mensen in het noorden blijven wonen om in het westen te gaan werken. De FNP verwacht eerder dat er mensen uit het westen naar het noorden vertrekken. Veel partijen hebben inderdaad in hun verkiezingsprogramma staan dat de Lelylijn vooral het westen moet ontzorgen, in plaats van de situatie te verbeteren voor de mensen uit het noorden. Daarnaast schat de FNP de kans ook laag in dat grote bedrijven zich gaan vestigen. Zelfs als dit wel zou gebeuren, dan is de FNP daar niet blij mee. Aant Jelle vraagt zich af: “Moeten wij blij zijn als het noorden over tientallen jaren op de Randstad lijkt?” Er is dan geen ruimte meer. De kosten zullen hoger zijn, en de problematiek die zich momenteel daar afspeelt, zal zich dan ook hier afspelen.

Kleinschalige opvang en integratie op de eerste plaats

Als laatste is Aant Jelle ook kritisch op het huidige migratiebeleid; hij wil kleinschalige opvang die past bij de draagkracht van de gemeenschap. Dit lijkt te klinken alsof de FNP voorstander is van de spreidingswet, maar dat is niet het geval. Net zoals bij de uitkoop van boeren, is de FNP ook bij de spreidingswet tegen de dwang die wordt opgelegd. De FNP vindt dat de gemeenten dit zelf kunnen oplossen en kunnen aanpassen aan de draagkracht van hun eigen gemeente. Toch klinkt dit waarschijnlijk makkelijker dan dat het is. De afgelopen tijd is er vaak in het nieuws geweest dat bewoners protesteren tegen nieuwe opvanglocaties. Als de spreidingswet er niet is en de gemeente het zelf kan bepalen, kan het door protesten gebeuren dat veel van deze potentiële locaties nooit worden geopend. Dit zou ertoe kunnen leiden dat bestaande opvangplekken weer overvol raken, zoals Ter Apel. Aant Jelle denkt dat er geen extra problemen zullen komen als het beleid sneller en adequater wordt uitgevoerd. Mensen moeten sneller weten of ze mogen blijven, of dat ze terug moeten. Als ze terug moeten, dan zal dit ook snel moeten gebeuren. Toch blijft de vraag of de ideeën van de FNP samen zorgen voor een lagere druk op de bestaande opvanglocaties. Hiernaast wil de FNP namelijk ook statushouders geen voorrang geven op een woning, puur omdat ze statushouder zijn. Hij geeft aan dat het onuit legbaar is voor een gescheiden moeder met drie kinderen dat zij de woning niet krijgt, omdat een statushouder het huis krijgt, puur vanwege zijn status als statushouder. Er moet bij voorrang echt worden gekeken naar hoe schrijnend een situatie is, geeft Aant Jelle aan. Naast migratie is integratie ook erg belangrijk om de problematiek in Nederland aan te pakken. Hij vindt het niet meer dan normaal dat immigranten de taal leren voordat ze kunnen naturaliseren. Daarnaast moeten ook de normen en waarden van Nederland duidelijk worden gemaakt, vooral met betrekking tot LGBTQ en vrouwenrechten.

Een ander aandachtspunt in het migratiedossier is de aanpak van arbeidsmigratie. Momenteel zijn er veel mensen uit het buitenland die in Nederland werken, maar niet geregistreerd staan. Als deze groep mensen hun baan verliest, komen zij zonder sociale rechten op straat te staan. De FNP wil dat arbeidsmigranten vaker via uitzendbureaus aan het werk kunnen, en dat ze daarnaast geregistreerd worden in Nederland. Zo weten wij in Nederland ook hoeveel arbeidsmigranten er zijn. Het registreren van de arbeidsmigranten zal tegelijkertijd ook moeten zorgen voor minder misstanden op de werkvloer, omdat ze op deze manier meer sociale rechten hebben. Met meer sociale rechten zal een kleiner deel op straat belanden en overlast gaan veroorzaken, voorspelt Aant Jelle.

Stem vooruit: Een regionale stem in Den Haag

Aant Jelle Soepboer roept kiezers op om eens anders te stemmen. “Denk goed na over wat de stem die je de afgelopen jaren hebt uitgebracht je heeft gebracht”. “Stem eens voor een regionale stem in Den Haag.” Met zijn lijsttrekkerschap wil hij de regionale belangen steviger op de landelijke agenda zetten en zorgen voor meer zeggenschap, minder regels en een leefbare toekomst voor Fryslân en de andere Nederlandse regio’s.

De volledige aflevering is terug te luisteren via onze uitzending gemist optie. In de volgende aflevering van Leeuwarden Stemt is Carlijn Niesink van de ChristenUnie in de uitzending. Luister deze aflevering vrijdag 26-09 van 17:00 tot 18:00 op Omroep Leeuwarden.

De samenvatting inclusief video is te bekijken via onze YouTube