Plan voor uitbreiding vliegbasis stuit op hevig verzet: “Tegen alle afspraken in”

Omwonenden van de Leeuwarder vliegbasis maken zich zorgen over de plannen van Defensie om meer grond aan te kopen en intensiever te oefenen. De plannen kunnen grote gevolgen hebben voor Fryslân.

DOOR HAYO BOOTSMA

Onder de titel ‘Nationaal Programma Ruimte voor Defensie’ worden alle plannen uiteengezet. Omdat de veiligheidssituatie in de wereld steeds onzekerder wordt, heeft Defensie naar eigen zeggen meer ruimte nodig voor bijvoorbeeld kazernes en oefengebieden.
Zo moet er grond worden aangekocht om de vliegbasis in Leeuwarden uit te breiden en moet de kortste baan worden verlengd. Verder wil Defensie in de Marnewaard oefenen met zwaardere explosieven en moeten Apache-gevechtshelikopters en drones schietoefeningen kunnen uitvoeren op De Vliehors op Vlieland.

Plannen voor Fryslân
Daarnaast wordt ook gekeken of er in Fryslân een munitieopslag kan komen, met Lemmer als mogelijke locatie. Tegelijkertijd moet de kazerne in Heerenveen worden uitgebreid en moet er meer tijd en ruimte komen voor schietoefeningen op de Afsluitdijk.

In de dorpen en woonwijken rondom de vliegbasis Leeuwarden staan ze direct op scherp. “Ja, het zijn nog slechts plannen, maar je moet er nu bij zijn,” zegt Geert Verf van dorpsbelang Marssum.
Verf: “Er zijn vier plannen voor de uitbreiding van vliegbewegingen in Nederland, en het updaten van Leeuwarden is daar een van. Dat is misschien wel de gemakkelijkste, dus we moeten niet zomaar denken dat ze het niet zullen doen. We moeten nu al een sterke stem laten horen.”

De geluidszone van de vliegbasis nu en zoals die mogelijk in de toekomst zal zijn.
© Omrop Fryslan

Volgens Verf moeten de Friese dorpen nu al in actie komen omdat ze ook in andere delen van ons land niet stilzitten. Bijvoorbeeld in Brabant, waar Defensie veel kazernes, oefengebieden en vliegbases heeft, groeit het verzet tegen de plannen ook.
“Zij komen al snel met een meter bezwaarschriften, en als wij dan maar met drie centimeter aankomen, weet ik wel hoe het uitpakt.” Verf en de andere dorpsbelangen rondom de basis roepen mensen dan ook op om bezwaar aan te tekenen tegen de voorgenomen plannen.

Leeuwarder wijk Bilgaard
Die oproep klinkt ook in de Leeuwarder wijk Bilgaard. Het wijkpanel daar organiseert donderdagavond een informatiebijeenkomst. “Er zijn veel zorgen in de wijk,” zegt penningmeester Alexander Coombs. “Er zijn veel mensen die al informatie vragen en zorgen hebben over de plannen die op stapel staan.”
De mensen maken zich vooral zorgen over het geluid, zegt voorzitter Jan Hilverda. “Als ze gebruikmaken van die korte baan, dan keren ze de kont naar de wijk toe. Dat geluid blijft dan hangen tussen de flats hier en wordt zo versterkt.”

Uitbreiding van de baan kan ook als consequentie hebben dat opnieuw gekeken moet worden naar de geluidscontouren van de vliegbasis. Daarin is vastgelegd hoeveel geluidsoverlast acceptabel is. “Al sinds 1982 wordt keer op keer beloofd dat die niet veranderen,” zegt Verf. “Bij de aanschaf van de F-35 heeft minister Hennis dat ook nog eens duidelijk gemaakt aan de Tweede Kamer.”

Onaanvaardbaar
Voor Verf is het onaanvaardbaar dat de plannen van Defensie doorgaan. “Dat is tegen alle afspraken in. Juist nu we goed overleg hebben met de vliegbasis en ook echt wat bereiken.”

Natuurorganisaties actief in het Waddengebied maken zich eveneens grote zorgen over de impact van de plannen. In samenwerking met elkaar brengen ze een zienswijze naar voren waarin ze hun bezwaren tegen de uitbreiding van de activiteiten uiten.
De provincie heeft al een zienswijze ingediend. Ze roept Defensie op om goed rekening te houden met de gevolgen voor de natuur en om de afspraken over geluidshinder bij de vliegbasis Leeuwarden te respecteren.
Daarnaast wordt gevraagd om in gesprek te gaan over de mogelijke aanleg van een munitiedepot bij Lemmer met de projectorganisatie van de Lelylijn. Dit zou invloed kunnen hebben op de tracékeuze van de beoogde spoorlijn.

Jan Hilverda, voorzitter wijkpanel Bilgaard
© Omrop Fryslân

Defensiepersoneel
In Bilgaard laten ze niet vaak van zich horen als het om de vliegbasis gaat. Het is een wijk waar veel defensiepersoneel woont. Maar nu is het tijd om zich te laten horen, zegt Hilverda: “Als we nu niets doen, weten we ook niets. We moeten nu meedoen en zeggen dat mensen een zienswijze moeten indienen.”

Hilverda heeft zelf in het verleden ook op de basis gewerkt. “De korte baan was bedoeld voor calamiteiten. Als de gewone baan door ongelukken niet bruikbaar is, kunnen ze de korte baan gebruiken om de andere toestellen toch te laten landen. Dat moet niet anders.”
Op de informatiebijeenkomst in het wijkgebouw wil hij de mensen dan ook informeren over wat er mogelijk op stapel staat. Ook krijgen de aanwezigen uitleg over hoe ze een zienswijze kunnen indienen tegen de plannen.

Bron: Omrop Fryslân