“Het gezin moet beter worden beschermd in Nederland” – SGP bij Leeuwarden Stemt
Berend de Boer van de SGP was te gast bij Leeuwarden Stemt om het partijprogramma voor de Tweede Kamerverkiezingen te bespreken. Het programma heeft de Bijbel als leidraad door alle thema’s lopen. Thema’s als een minster voor Gezin en Jeugd, of een moeder- en kindfonds komen voorbij. Maar daarnaast gaat Berend ook in op hoe boeren beter beschermd kunnen worden, en waarom Nederland zelfvoorzienend zou moeten zijn. De volledige aflevering is terug te luisteren via de website. Een samenvatting inclusief beelden is terug te zien op YouTube. Let op: er zijn tot en met 27 oktober er extra uitzendingen van Leeuwarden Stemt op maandag tussen 18:00 en 19:00 bij Omroep Leeuwarden.
Berend de Boer komt uit de omgeving van Drachten en is sinds anderhalf jaar bezig met het opzetten van de SGP in de gemeente Smallingerland. De landelijke verkiezingen vallen in die periode, en daarom voert hij nu samen met de landelijke partij voert hij campagne. Berend legt uit dat de SGP haar politiek baseert op de Bijbel. Die vormt volgens hem de leidraad door het hele verkiezingsprogramma heen. De partij richt zich op drie hoofdpunten. Het eerste punt is het beschermen van kwetsbaar leven, waarbij de focus ligt op onderwerpen als abortus, langdurige zieken en mensen met een beperking. Daarnaast richt de partij veel aandacht aan het gezin als basis van de samenleving. Als laatste grote speerpunt richt de SGP zich op veiligheid, waar zowel politie, handhaving als defensie onder vallen.
Richting en rust volgens Bijbelse waarden
De SGP vindt dat Nederland behoefte heeft aan richting en rust, gebaseerd op Bijbelse waarden. In het verkiezingsprogramma betekent dat onder meer bescherming van het leven en het gezin, maar ook aandacht voor vrijheid van onderwijs en sterke sociale voorzieningen. Ook thema’s als woke en genderideologie komen aan bod. De partij wil het liefst niks veranderen, dat is hun uitgangspunt, geeft Berend aan. De SGP ziet liever dat de kinderen leren dat er een man en een vrouw is, terwijl nu vanuit de basisschool geleerd wordt dat het ook anders kan zijn. Op basisscholen wordt volgens hem steeds vaker onderwijs gegeven dat daar anders over denkt, en dat zijn volgens de partij niet de uitgangspunten die passen bij de Bijbelse visie. De zondagsrust is eveneens een belangrijk punt in het programma. Die dag wordt gezien als een moment voor kerkbezoek en om tijd door te brengen met het gezin. Essentiële beroepen kunnen daar niet altijd aan meedoen, maar volgens de SGP zouden andere sectoren dat wel kunnen. Berend geeft aan dat het voor de samenleving ook niet slecht zou wezen als er zondagsrust ingevoerd zou worden. Mensen werken 24/7, en als er een aan het werk is, is de ander thuis. Dus het gezin is daarmee bijna nooit samen.
Kerken als sleutel in de strijd tegen armoede en eenzaamheid
De SGP vindt dat kerken een grotere rol kunnen spelen bij de bestrijding van armoede. Volgens Berend hebben kerken een belangrijke maatschappelijke functie in veel regio’s. Gemeenteleden zien van dichtbij wat er speelt in hun omgeving en weten vaak goed waar hulp nodig is. Als kerken hierbij betrokken worden, kan dat volgens de partij helpen om mensen effectiever te ondersteunen. Kerken hebben ervaring met praktische hulp, zoals het vervoer van mensen naar het ziekenhuis of andere vormen van ondersteuning die via de diaconie geregeld worden, vaak zonder dat anderen eraan te pas komen. De partij ziet daarnaast mogelijkheden om een beter beeld te krijgen van eenzaamheid. Mensen die regelmatig naar de kerk gaan, komen tenminste één keer per week buiten de deur. Daardoor is eerder zicht op wie extra aandacht of ondersteuning nodig heeft. Volgens Berend kunnen kerken aangeven waar mensen hulp nodig hebben, waardoor het in beeld brengen van problemen mogelijk beter lukt dan wanneer alleen de overheid dat probeert. Het betrekken van kerken bij maatschappelijke kwesties kan zo bijdragen aan een meer gerichte aanpak van armoede en eenzaamheid.
Bescherming van Nederlandse wetten
De SGP vindt dat de grondwet steviger moet worden beschermd ten opzichte van internationale regels. Volgens het partijprogramma moet rekening worden gehouden met verschillen in culturen binnen Europa. Internationale wetgeving hoeft niet altijd goed aan te sluiten bij de Nederlandse situatie. Berend legt uit dat in Nederland al culturele verschillen bestaan, “een Groninger snapt de humor van een Fries soms niet eens”. Het is daarom lastig om internationale regels automatisch overal toe te passen. De partij vindt dat de eigen cultuur en wetten in Nederland belangrijk blijven, ook in Europees verband.
Naast internationale wetgeving heeft de SGP ook voorstellen voor nationale wetten. Zo pleit de partij voor een tweederdemeerderheid bij het invoeren of afschaffen van wetten, in plaats van een “gewone meerderheid”. Momenteel is er een groot draagvlak als er een wet wordt ingediend, maar kan er ook een groot draagvlak zijn de wet niet in te dienen. Met een tweederdemeerderheid kan dit worden aangepast. Daarnaast is de partij tegen de invoering van een constitutioneel hof. Berend geeft aan dat dat niet nodig is, omdat de grondwet en de Eerste en Tweede Kamer al toezicht houden op wetten. Extra controle zou volgens de partij vooral zorgen voor meer bureaucratie, terwijl minder regels juist de voorkeur hebben.
Demonstratierecht met duidelijke grenzen
De SGP vindt dat het demonstratierecht een belangrijk recht is in Nederland, maar dat er strengere regels nodig kunnen zijn om de orde te bewaren. Volgens het partijprogramma moeten demonstraties duidelijke grenzen hebben. Berend legt uit dat gemaskerd door de straten lopen, schreeuwen en het dragen van sommige vlaggen niet de bedoeling is. Ook het beschadigen van overheidsgebouwen of vernielingen tijdens demonstraties past volgens de partij niet binnen het recht om te demonstreren. Daarnaast ziet de SGP mogelijkheden om tegendemonstraties op dezelfde dag te beperken. Volgens Berend kunnen tegenstanders hun demonstratie op een andere dag houden, zodat situaties niet uit de hand lopen en de inzet van politie beperkt blijft. De partij wil dat demonstraties zich richten op het uiten van een mening, zonder dat de politie te veel belast wordt met handhaving. Zo blijft het recht om te demonstreren behouden, maar met duidelijke regels en grenzen.
Zorg verbeteren en kwetsbaar leven beschermen
De SGP stelt dat de overheid een belangrijke rol heeft in het beschermen van kwetsbaar leven en het verbeteren van de zorg. In het verkiezingsprogramma staat dat er een moeder- en kindfonds moet komen. Dit fonds is bedoeld voor moeders die onbedoeld zwanger zijn of onvoldoende financiële middelen hebben om tijdens of na de zwangerschap voor de baby te zorgen. Het fonds kan helpen bij kraamzorg, babykleding en andere basisbehoeften, zodat vrouwen hun kind kunnen laten geboren worden zonder direct financiële zorgen. De partij ziet dit als een manier om kwetsbaar leven concreet te beschermen. Bij de zorg pleit de SGP ook voor het terugdringen van bureaucratie. Berend legt uit dat er in de thuiszorg zoveel regels zijn dat zorgmedewerkers veel tijd kwijt zijn aan administratie en het invullen van dossiers. Hij geeft aan dat er ook zorgvuldig moet worden omgegaan met het invoeren van nieuwe regels. Zo zouden drie nieuwe regels ertoe moeten leiden dat tien oude regels verdwijnen die hiermee samenhangen. Op die manier kunnen medewerkers zich weer richten op de daadwerkelijke zorg en wordt de werkdruk minder. De partij merkt dat zorgpersoneel vaak aangeeft dat ze bijna alleen maar bezig zijn met vinkjes en papierwerk.
Daarnaast wil de SGP een inkomensafhankelijk maximum aan de eigen bijdrage per huishouden invoeren. Mensen met langdurige zorg zouden hierdoor niet disproportioneel worden belast. Een maximum instellen zou betekenen dat deze groep mensen in ieder geval niet meer dan het maximum per jaar zou kunnen betalen. Ook pleit de partij voor het bevriezen van het eigen risico, zodat de basiszorg betaalbaar en toegankelijk blijft. De doorrekening van de partij laat volgens Berend zien dat dit mogelijk is zonder dat de financiële dekking in gevaar komt. Verder wil de SGP mantelzorgers ondersteunen. Steeds meer mensen wonen langer zelfstandig, en familieleden nemen vaak een deel van de zorg op zich. Voor deze hulp wil de partij een vergoeding beschikbaar stellen. Volgens de SGP kan dit worden betaald door zorgbudgetten opnieuw te berekenen en middelen anders te verdelen.
Gezin centraal in beleid
De SGP wil dat het gezin extra bescherming krijgt en in de grondwet wordt opgenomen. Volgens de partij moet het gezin bij alle wetten en beslissingen beter worden beschermd. Berend legt uit dat dit juridische en maatschappelijke gevolgen kan hebben. Bij kwesties zoals scheiding en kinderopvang moet volgens de partij de rechter naar het geheel kijken, en niet alleen naar de individuele situatie. De partij vindt dat het gezin momenteel onvoldoende beschermd is en dat een stevig fundament belangrijk is voor de samenleving. Om het gezin extra aandacht te geven, stelt de SGP voor dat er een minister van Jeugd en Gezin komt. Deze minister zou zich onder meer kunnen bezighouden met gezinsbeleid, coördinatie van jeugdbeleid. Dit zijn taken die nu gedeeltelijk onder andere portefeuilles vallen zoals Sociale Zaken. Volgens de partij is het gezin zo belangrijk dat het een aparte post verdient. De SGP ziet dit als een manier om structureel te investeren in sterke gezinnen, wat volgens de partij op lange termijn een positieve impact kan hebben op de samenleving. In het verkiezingsprogramma staat ook dat scheidingen moeten worden voorkomen en dat de overheid daarbij een rol kan spelen. Berend legt uit dat de SGP wil dat er preventieprogramma’s komen om stellen te helpen bij het behouden van hun huwelijk, vooral wanneer er kinderen zijn. Dat kan bijvoorbeeld door financiële ondersteuning voor gesprekken, begeleiding of therapie, zodat stellen beter zicht krijgen op de mogelijkheden om bij elkaar te blijven. Volgens de partij kan dit bijdragen aan stabielere gezinnen en minder negatieve maatschappelijke gevolgen van scheidingen.
Meer aandacht voor lesgeven
De SGP vindt dat er meer aandacht moet komen voor de inhoud en kwaliteit van het onderwijs. Volgens het partijprogramma zorgen geld en regeldruk ervoor dat schooldirecteuren alleen nog maar bezig zijn met het invullen van documenten en formulieren. Berend legt uit dat leraren nu veel tijd kwijt zijn aan het leren van nieuwe systemen en het bijhouden van administratie, terwijl de focus juist zou moeten liggen op lesgeven. De partij signaleert dat lesmateriaal voortdurend wordt aangepast, terwijl de inhoud nauwelijks verandert. Berend geeft aan dat dit zorgt voor extra werkdruk bij leerkrachten, zonder dat het onderwijs er echt beter van wordt. Aardrijkskunde en geschiedenis krijgen volgens de partij te weinig aandacht, terwijl dat belangrijke vakken zijn voor een brede ontwikkeling van kinderen. Om de kwaliteit van het onderwijs te verbeteren, pleit de SGP voor meer leraren voor de klas en kleinere klassen. Op die manier kunnen leerkrachten zich beter richten op het overbrengen van kennis en vaardigheden, en krijgen leerlingen meer persoonlijke begeleiding.
Sterker en zelfvoorzienend Nederland
De SGP wil dat Nederland structureel meer investeert in defensie en een weerbare samenleving. Volgens het partijprogramma gaat het niet alleen om materieel, zoals tanks en voertuigen, maar ook om middelen voor training en nieuwe technieken. Berend legt uit dat moderne oorlogsvoering steeds vaker met drones gebeurt en dat Nederland deze technieken moet beheersen. Daarnaast moeten stroomvoorzieningen en software up-to-date blijven, zodat het land bestand is tegen digitale aanvallen. De partij vindt dat Nederland te afhankelijk is geworden van internationale organisaties, en dat het belangrijk is dat het land zelf voldoende slagkracht heeft. Hulp kan waar nodig worden ingeroepen, maar de basiscapaciteit moet eigen zijn.
Bij de NAVO wil de SGP dat Nederland terughoudender is bij missies ver van huis. Volgens Berend moet het land alleen deelnemen als er landsbelangen te verdedigen zijn en niet automatisch bij alle internationale operaties. Een ander aandachtspunt in het programma is burgerschapsvorming en discipline. Berend, een van de laatste dienstplichtigen, zegt dat deze ervaring hem heeft geholpen verantwoordelijkheid te leren. Het hoeft volgens de partij niet zo streng als vroeger, maar er moet wel respect zijn voor leraren, politie, brandweer en politici. Berend legt uit dat dit respect soms vervaagt en dat discipline kan bijdragen aan een samenleving waarin mensen leren wat fatsoenlijk gedrag is. Berend geeft aan dat dit bij de politie opleiding bijvoorbeeld nog het geval is, maar de partij ziet graag dat kinderen dit breder leren. Op school zou tijdens het vak maatschappijleer aandacht mogen worden besteed aan dit onderwerp, geeft Berend aan.
Veiligheid voor Joodse gemeenschappen
De SGP wijdt in het verkiezingsprogramma veel aandacht aan Israël en de bestrijding van antisemitisme. Vanuit Bijbels oogpunt ziet de partij Israël als het volk van God, met een bijzondere positie in de wereld. Volgens het programma moet Nederland zich zonder schaamte verbinden aan Israël en het land ondersteunen met alle beschikbare middelen. Berend legt uit dat Israël het enige democratische land is in een regio waar veel landen weinig sympathie tonen. Daarom is het belangrijk dat Nederland daar een duidelijke rol in speelt. Daarnaast benadrukt de partij dat antisemitisme in Nederland moet worden bestreden. Volgens Berend kunnen kinderen en leerkrachten niet meer veilig naar Joodse scholen. Hij maakt zich zorgen over de situatie en vindt dat Joodse inwoners niet de dupe mogen worden van geweld of bedreigingen. Berend geeft aan dat dit soms ook komt door mensen die hierheen zijn gekomen voor asiel. Dat wij in Nederland mensen helpen mag leiden tot het belagen van medeburgers. De SGP wil dat Nederland maatregelen neemt om Joodse inwoners te beschermen en antisemitisme actief tegen te gaan.
Beheersbare migratie voor Nederland
Volgens de SGP moet migratie in Nederland beheersbaar en begrensd zijn. De partij stelt dat Nederland zijn draagkracht inmiddels overschreden heeft. Berend legt uit dat er momenteel veel aandacht is voor asiel, terwijl er ook andere aspecten van migratie zijn die goed ingeschat moeten worden. Volgens de partij is de opvangcapaciteit van het land nu bijna vol, en worden mensen tijdelijk ondergebracht op boten en in hotels. Dit oogt soms goed geregeld, maar veel asielzoekers zouden liever aan het werk zijn. De SGP vindt dat migranten actief moeten deelnemen aan de samenleving. Mannen zouden aan het werk moeten, vrouwen voor de kinderen zorgen en kinderen naar school gaan om Nederlands te leren. Vrouwen moeten daarnaast ook de taal leren beheersen, wat nu nog niet altijd het geval is. Berend wijst erop dat integratie nu vaak te lang duurt, waardoor mensen na vijftien jaar nog werkloos kunnen zijn. Dit belemmert volgens de partij de draagkracht van Nederland.
De SGP maakt een onderscheid tussen mensen die gedwongen hun land verlaten en een groep uit veilige landen. Volgens de partij moeten mensen uit veilige landen worden teruggestuurd, omdat Nederland dit anders niet kan opvangen. Eén van de oplossingen ligt volgens Berend in opvang dicht bij de regio van herkomst. Dit kan worden gerealiseerd met voldoende geld en middelen en door samenwerking met landen die hiervoor openstaan. Zo kunnen mensen tijdelijk worden opgevangen en terugkeren wanneer dat mogelijk is. Daarnaast pleit de SGP voor een nationaal quotum. Hierbij zou een selectie worden gemaakt van mensen die het het hardst nodig hebben, zodat de beschikbare capaciteit wordt verdeeld op basis van urgentie en noodzaak.
Boeren beschermen en regels verminderen
De SGP pleit voor meer ruimte voor boeren, zolang dit binnen de milieukaders past. Volgens de partij is het belangrijk om achter de boeren te staan, aangezien de overheid zelf deze situatie heeft veroorzaakt. Berend legt uit dat de wetgeving nu zo in elkaar steekt dat boeren op een oneerlijke manier behandeld worden. Dit veroorzaakt veel verdriet in gezinnen, waarbij kinderen precies weten wat er aan de keukentafel wordt besproken. De SGP vindt dat ‘PAS-melders’ gerechtigheid moet worden aangedaan. PAS-melders zijn bedrijven die tussen 2015 en 2019 een melding hebben gedaan voor activiteiten met een beperkte stikstofuitstoot, zoals uitbreiding van hun bedrijf. Door een uitspraak van de Raad van State in 2019 moeten deze bedrijven nu alsnog een vergunning aanvragen, wat hen in onzekerheid brengt. De SGP pleit ervoor om deze ondernemers recht te doen en hen te helpen bij het verkrijgen van de benodigde vergunningen.
Daarnaast probeert de SGP landbouwgrond landbouwgrond te houden, aangezien deze steeds meer afkalft. Gezien de groeiende bevolking en buitenlandse dreigingen, zijn boeren volgens de partij essentieel voor de voedselvoorziening. Berend vergelijkt dit met defensie: als Nederland zichzelf moet kunnen redden op het gebied van defensie, dan moet dit ook gelden voor de voedselvoorziening. Het landbouwbeleid is volgens de SGP verstrikt geraakt in verboden, wetgeving en doorgeschoten regels. De regeldruk moet aanzienlijk worden verminderd. Veehouders bijvoorbeeld, worden geconfronteerd met zoveel regels en instanties die over de vloer komen, dat ze nauwelijks nog kunnen boeren. Sommige bedrijven kunnen hun eigen boekhouding niet meer doen vanwege de administratieve lasten. De SGP vindt dat boeren weer echt moeten kunnen boeren en dat onnodige administratieve verplichtingen moeten worden afgeschaft. Berend benadrukt dat mensen met hart en ziel boeren, vaak al vier generaties lang, en dat deze mensen niet tegengewerkt moeten worden. Dit hoort bij Nederland en moet behouden blijven. Berend waarschuwt ook dat als Nederland ervoor zorgt dat boeren stoppen, of vertrekken uit Nederland, dat ze nooit meer terugkomen. En dat kan, vooral in de toekomst, voor lastige situaties zorgen.
De eindboodschap van Berend is dat als dit gesprek de luisteraar heeft geïnspireerd: stem dan SGP.
De volledige aflevering is terug te luisteren via onze uitzending gemist optie. In de volgende aflevering van Leeuwarden Stemt is Daan Olivier van GroenLinks/Partij van de Arbeid in de uitzending. Luister deze aflevering maandag 20-10 van 18:00 tot 19:00 op Omroep Leeuwarden.
