‘Het aantal overtredingen kan verder afnemen’: duizenden boetes voor autoluwe binnenstad

Ruim 14.000 boetes zijn in 2025 uitgedeeld aan automobilisten die zonder toestemming het autoluwe deel van de Leeuwarder binnenstad binnenreden. In totaal werden volgens de gemeente 14.177 boetes opgelegd. Daarnaast kregen automobilisten 7.023 waarschuwingen. Vooral de camera bij de Wortelhaven registreerde veel overtredingen.

De gemeente begon in 2024 met het plaatsen van kentekencamera’s op verschillende toegangswegen tot het autoluwe gebied. Begin 2025 kregen overtreders eerst een waarschuwingsbrief. Vanaf mei werden daadwerkelijk boetes opgelegd.

De maatregelen zijn bedoeld om het autoluwe karakter van de binnenstad te ondersteunen en ongewenst autoverkeer terug te dringen.

Vijf camera’s controleren toegangsregeling

De kentekencamera’s controleren de toegangsregeling van het autoluwe gebied. Automobilisten die het gebied binnenrijden, worden gecontroleerd op hun toegangsrechten. Daarbij wordt gekeken naar de geldende verkeersbesluiten en eventuele ontheffingen.

De gemeente registreerde in 2025 de volgende aantallen per camera:

De Wortelhaven is met afstand de locatie waar de meeste overtredingen worden vastgesteld. Daar werden 7.748 boetes geregistreerd.

De gemeente kan niet aangeven waarom juist op deze locatie zoveel overtredingen plaatsvinden. Ook is niet bekend of automobilisten vooral per ongeluk het gebied inrijden of het inrijverbod bewust negeren.

De cijfers per camera komen overigens niet overeen met het eerder genoemde totaal van 14.177 boetes. De vijf afzonderlijke aantallen tellen op tot 12.098 boetes. Ook bij de waarschuwingen is een verschil zichtbaar: de aantallen per camera komen samen uit op 7.168, terwijl de gemeente in totaal 7.023 waarschuwingen noemt. De gemeente wordt gevraagd om dit verschil nader te verklaren.

Aantal boetes liep eind 2025 op

Vanaf het moment dat de gemeente in mei 2025 daadwerkelijk begon met beboeten, schommelde het aantal boetes per maand.

Na een stijging in de tweede helft van 2025 is sinds begin 2026 sprake van een overwegend dalende trend. In december 2025 werden met 1.960 de meeste boetes in één maand opgelegd. In juni 2026 was dat aantal met 1.151 het laagst.

Volgens de gemeente kan het aantal overtredingen op termijn verder afnemen doordat steeds meer weggebruikers bekend raken met de toegangsregels.

Niet bekend hoeveel automobilisten meerdere keren zijn beboet

De gemeente heeft geen gegevens beschikbaar over hoeveel automobilisten voor het eerst werden beboet en hoeveel bestuurders meerdere keren in de fout gingen. Ook is niet bekend hoeveel boetes zijn opgelegd aan inwoners van Leeuwarden en hoeveel aan automobilisten van buiten de gemeente.

Daarnaast kan de gemeente niet aangeven op welke dagen of tijdstippen de meeste overtredingen plaatsvinden.

Daardoor is op basis van de beschikbare cijfers niet vast te stellen hoeveel unieke automobilisten verantwoordelijk zijn voor de 14.177 boetes.

Camera’s zorgen voor extra werk bij handhaving

De grote hoeveelheid waarschuwingen en boetes heeft volgens de gemeente geleid tot een behoorlijke toename van de administratieve lasten binnen de eenheid Handhaving.

De opbrengst van de verkeersboetes komt niet bij de gemeente terecht, maar stroomt naar het Rijk.

Het doel van de camerahandhaving is volgens de gemeente om ongewenst autoverkeer in de binnenstad terug te dringen. De camera’s worden daarbij gezien als een belangrijk instrument om de toegangsregeling te handhaven.

Ruiterskwartier: eerder gemelde cijfers blijken niet te kloppen

Ook op het Ruiterskwartier staat al langere tijd een kentekencamera. Deze controleert automobilisten die in strijd met het inrijverbod tussen oost en west rijden ter hoogte van schouwburg De Harmonie.

Eerder werd gemeld dat het aantal boetes was gedaald van 3.530 in 2023 naar 2.376 in 2024 en 2.110 in 2025. Na een controle van de cijfers heeft de gemeente dit aangepast.

Door een systeemwijziging was een deel van de boetegegevens over 2025 niet meegenomen in de eerdere rapportage. Het eerder genoemde aantal van 2.110 boetes blijkt daardoor niet juist. Na correctie komt het aantal boetes in 2025 uit op 2.600.

Jaar Boetes Ruiterskwartier
2023 3.530
2024 2.376
2025 2.600

Er is daarmee geen verdere daling, maar juist sprake van een lichte stijging ten opzichte van 2024.

De gemeente kan op basis van deze cijfers niet vaststellen of automobilisten het inrijverbod inmiddels beter kennen. Daarvoor zou nader onderzoek nodig zijn.

Herinrichting Ruiterskwartier moet verkeerssituatie duidelijker maken

Het Ruiterskwartier wordt de komende periode ingrijpend heringericht. Volgens de gemeente is de herinrichting mede gericht op een duidelijke inrichting van de openbare ruimte en een verkeerssituatie die aansluit bij het gewenste gebruik van het gebied.

Een herkenbare en logische inrichting kan volgens de gemeente bijdragen aan een betere naleving van de verkeersregels. Of dit daadwerkelijk leidt tot minder overtredingen, moet de praktijk uitwijzen.

Voorlopig geen extra camera’s

Op dit moment zijn er geen concrete plannen om extra camera’s te plaatsen of bestaande camera’s te verplaatsen. Uitbreiding van het camerasysteem wordt volgens de gemeente alleen overwogen wanneer daar vanuit verkeerskundige of handhavingsdoelen aanleiding voor bestaat.

De gemeente verwacht dat de bekendheid met de toegangsregels de komende jaren verder zal toenemen. Daardoor kan het aantal overtredingen uiteindelijk afnemen.

De meest recente cijfers wijzen inmiddels op een dalende trend sinds begin 2026. Tegelijkertijd blijft onduidelijk hoeveel automobilisten bewust het verbod negeren en hoeveel bestuurders simpelweg niet bekend zijn met de regels.