Friese horeca in spagaat door hoge kosten: “Sommigen gaan het niet redden”
Om het hoofd boven water te houden, moeten horecaondernemers de prijzen voor eten en drinken verhogen. Maar lang niet alle ondernemers kunnen of willen dat doorvoeren, volgens de Friese afdeling van Koninklijke Horeca Nederland. Ze zijn bang dat klanten dan niet meer komen. De energierekening, hogere inkoopprijzen en meer personeelskosten maken het voor horecabedrijven moeilijk om onderaan de streep nog genoeg over te houden. Het is een spagaat waar de horeca in vastzit.
DOOR JOHANNA BRINKMAN
“Het is een gevoel bij jezelf: je schuldig voelen als je nog meer gaat berekenen voor dat pilsje, terwijl je weet dat je het er wel voor moet vragen. Ik heb bijvoorbeeld een pint die nu zes euro kost”, zegt horeca-ondernemer Baukje de Vries. Ze heeft een Ierse kroeg in het centrum van Leeuwarden.
Toch moeten horecabedrijven meegaan in de hoge prijzen om gezond te blijven, vindt Kor van der Meulen. Hij is voorzitter van de Friese afdeling van de Koninklijke Horeca Nederland.
“Uiteindelijk moet je simpelweg net als de supermarkt zeggen: dit is mijn inkoop en dus is dit mijn verkoopprijs. Ik sprak met een ondernemer en die zei: voor minder doe ik het niet. Hij was heel vastberaden daarin, maar dat is denk ik maar tien procent.”
“Niet voor de liefdadigheid”
“Niemand van ons werkt voor de liefdadigheid: we willen een gezond bedrijf. Maar dat betekent wel dat we onder aan de streep wat moeten overhouden. Dat hoeft echt niet het maximum te zijn, want rijk worden doe je in de horeca niet”, zegt De Vries.
De ondernemers die het niet aandurven, proberen op andere manieren te bezuinigen op geld. Volgens Van der Meulen zullen ze dat niet volhouden. “In plaats van linnen servetten papieren servetten, in plaats van verse bloemen kunstbloemen en goedkopere kleding voor personeel. Dat is misschien nog wel even vol te houden, maar uiteindelijk stort dat als een kaartenhuis in elkaar.”

Kor van der Meulen en Baukje de Vries
© Omrop Fryslân, Johanna Brinkman
De feestdagen zijn een mooie tijd voor horeca-ondernemers, al kiest een aantal restaurants er bewust voor om dicht te gaan. Dat heeft er met name mee te maken dat zij hun personeel wat rust willen geven, zegt Van der Meulen.
Ook de hoge kosten spelen daarin een rol. “Het is een rekensom. En als je ziet dat er met kerst niet genoeg binnenkomt, dan kun je beter tijd aan je gezin besteden.”
Dicht met Kerstmis
Baukje de Vries kiest er al 25 jaar voor om dicht te zijn op eerste kerstdag, maar dat doet ze voor het personeel. De maanden daarna zijn voor hen het moeilijkst, omdat het rustig is in januari en februari.
Ze denkt dat ze vanaf volgend jaar haar prijzen weer moet bijstellen. “Want als ik kijk wat het personeel gaat kosten en hoe de energielasten straks weer omhooggaan, dan zul je wel moeten. Zelfs de frisdranken worden 25 procent duurder qua inkoop. Dat moet ik doorberekenen.”

Horeca in Fryslân zit in een spagaat
© Omrop Fryslân, Johanna Brinkman
Een lichtpuntje in de sector is dat het personeel meer zal verdienen. In het nieuwe jaar komt er voor medewerkers in de horeca zo’n acht tot twaalf procent meer bij en het minimumloon gaat omhoog.
Het laat zien dat de branche aantrekkelijker wordt en dat meer mensen in de horeca willen werken, zegt Van der Meulen. Tegelijkertijd werkt dit de spagaat weer meer in de hand.
“Vicieuze cirkel”
“Als alles weer duurder wordt, dan moet het personeel weer meer verdienen. Je creëert een kring die niet ophoudt. Deze vicieuze cirkel moet een keer stoppen”, vindt De Vries. “Het personeel is jouw goud. Maar het kan niet dat het meer wordt voor hen en ten koste gaat van het bedrijf.”
Van der Meulen ziet op dit moment niet meer fallissementen, maar de gevolgen van deze dure tijd komen pas in maart tevoorschijn, denkt hij. Al zullen ondernemers er niet snel over praten als hun bedrijf op omvallen staat.
“Ik kan nu wel mooi weer spelen, maar er zijn er een aantal die het echt niet gaan redden de komende maanden. Dat kan niet anders.”



