Bevrijding Fryslân herdacht met nieuw oorlogsmonument op Leeuwarder Groningerplein
Op zaterdag 15 april 1945 reden de eerste Canadese militairen als bevrijders Leeuwarden in, over de Groningerstraatweg. Het ging om Royal Canadian Dragoons. Zij moesten de weg vrij en veilig maken voor de geallieerde troepen.
Ze deden dat in Fryslân in samenwerking met het Friese verzet. De bevrijding van Fryslân en Leeuwarden maakte op de Canadezen zoveel indruk dat 15 april voor hen nog steeds ‘Leeuwarden Day’ is en ze sturen dan ook graag vertegenwoordigers naar Nederland om de reis van toen weer na te maken.
Gedenkstenen
“Het is een belangrijke dag om de offers die degenen die voor ons gevochten hebben te gedenken”, zegt generaal Dean Milner van de Royal Canadian Dragoons. De afgelopen jaren is de lange reis die de Dragoons maakten van Sicilië naar Nederland gemarkeerd met gedenkstenen en met verhalen die online terug te vinden zijn.
“Wij hebben een paar geweldige veteranen van in de ’90, maar er leven niet veel meer die het zelf hebben meegemaakt. Wij zijn er daarom ook mee bezig om de geschiedenis door te geven aan nieuwe generaties.”
Op het Groningerplein in Leeuwarden, vlak naast de Groningerstraatweg, werd zaterdag een nieuw oorlogsmonument onthuld als onderdeel van de Canadian trail. Het monument werd bij die gelegenheid meteen geadopteerd door basisschool De Aventurijn, die daar vlakbij ligt.
Canadian Trail
Het is vandaag 78 jaar geleden dat de eerste Canadese militairen Leeuwarden inreden. Dat wordt gezien als het begin van de bevrijding van Fryslân van de Duitse bezetter. Om bij dit moment stil te staan is er een nieuw oorlogsmonument geplaatst.
Twee leerlingen van De Aventurijn droegen een gedicht voor dat ze speciaal voor deze gelegenheid geschreven hadden, in het Nederlands en in het Engels. Hun optreden werd door de Canadese gasten enorm op prijs gesteld. “Het is geweldig om te zien dat jonge kinderen hier zo bij betrokken zijn”, zei een tevreden generaal Milner.
Stil in de klas
Volgens schoolmeester Rik Sijtsma doen zijn leerlingen graag mee. “Het is altijd stil in de klas, als het over de oorlog gaat. Ze vinden het interessant en onthouden vaak ook heel goed wat er wordt verteld.” De school hoefde dan ook niet lang te denken toen de mogelijkheid zich voor deed om het monument te adopteren.
De Canadezen werden eerder op dag officieel ontvangen op het Leeuwarder stadhuis door locoburgemeester Nathalie Kramers en gedeputeerde Avine Fokkens. Bij de plaquette van de Royal Canadian Dragoons in de muur van het stadhuis werden kransen gelegd voor oorlogsslachtoffers, waarna ze met militaire voertuigen verder reisden.
