Max Verstappen-biografie vertaald door Linda Vermeeren uit Leeuwarden: “Een monsterklus”

Formule 1-journalist Linda Vermeeren stortte zich maandenlang op de vertaling van een Engelstalige biografie over Max Verstappen. Hierdoor zal ook ‘Niet te stoppen’ binnenkort het levenslicht zien. “Een woord als wheelbangen laat zich lastig vertalen.”DOOR REDMAR BOSMA

De stapel Max Verstappen-boeken is binnenkort weer enkele centimeters hoger. Nadat de Engelse journalist Mark Hughes in de pen geklommen was om ‘Unstoppable’ te schrijven, nam Linda Vermeeren (45) uit Leeuwarden de schone taak op zich om de vertaling hiervan te verzorgen. Zodoende kunnen fans op 3 oktober naar de boekhandel voor nog meer verhalen over Verstappen. Hieronder vijf vragen aan Vermeeren.

1. Linda, hoe komt het dat jij hiervoor bent benaderd?
“Eind vorig jaar werd ik gevraagd door Mark Hughes. Hij is journalist en oud-coureur, en volgt de Formule 1 al sinds 2000. Als F1-journalist reis je de hele wereld over. Dan zijn er etentjes, je gaat met z’n allen uit. Daardoor kennen we elkaar goed. In die zin was het niet zo gek dat hij van de Nederlandse collega’s bij mij uitkwam.
Hij heeft mij voorgedragen bij uitgever Spectrum. Mij werd gevraagd of ik kon helpen met de vertaalklus. En als Nederlander ben je toch meer op Max gefocust. Dat was voor het boek mooi meegenomen.

We zijn vervolgens gaan brainstormen. Mark vroeg me waar en wanneer ik Max heb gesproken, en of daar ook iets bij zat wat interessant was voor het boek. Dat was het geval. Zodoende word ik opgevoerd als de journalist die bij de eerste Formule 3-overwinning van Max was. Dat was in 2014 en maakte veel indruk.
Dat was sowieso een bijzonder weekend. Max was snel, maar er ging ook veel mis. Zowel zijn vader als moeder was erbij. Ik kon zien hoe zowel Max als zijn ouders met teleurstelling omgingen. Max stond er dan beteuterd bij, zijn moeder wilde hem troosten en vader Jos was boos.”

2. Zijn er niet al genoeg boeken geschreven over Max Verstappen?
“De meeste boeken over hem beschrijven wat hij wanneer won en de euforie die daarop volgde. Het gaat per seizoen. Zoiets is al snel niet meer actueel. Dat is bij dit boek anders.
‘Niet te stoppen’ heeft namelijk een andere invalshoek. De rode draad van dit boek is waar het succes van Max vandaan komt. Zit dat in de genen? Zowel zijn vader als moeder was goed in deze sport. Of is het toch vooral de omgeving waarin hij is opgegroeid? De keuzes van Jos hebben ongetwijfeld invloed gehad. Daarnaast is er natuurlijk nog de wilskracht die Max aan de dag legt.

Linda Vermeeren met Max en Jos Verstappen
© Linda Vermeeren

Om op die vragen antwoord te krijgen, heeft Mark Hughes gesproken met mensen die Max goed kennen en die met hem en zijn vader hebben gewerkt in de autosport. Personen die er al die tijd dus met de neus bovenop zaten. Dat levert de mooiste biografieën op. Het is voor de duidelijkheid dus geen autobiografie; de familie Verstappen heeft niet meegewerkt. Dat is hun beleid. Ze werken aan geen enkel boek mee.”

3. Hoe was het om bezig te zijn met deze klus?
“Ik had dit nog niet eerder gedaan. En het was ook niet eerder bij me opgekomen om zo’n boek te vertalen. Toen ik collega’s hierover belde die er ervaring mee hebben, kreeg ik veelal terug dat het ‘geestdodend werk’ is. Dat viel wel mee, maar ik zou het anderen niet meteen aanraden, haha. Het was een monsterklus.
Twee maanden had ik de tijd om de meer dan 300 bladzijden te vertalen. In het begin neem je uitgebreid de tijd voor iedere zin. Maar later komt de deadline dichtbij en merk je dat het tempo wat omhoog moet. Af en toe ging ik op pad voor de Formule 1, maar ook dan zat dit werk in mijn achterhoofd. Ik ben bijna continu met het boek bezig geweest. Vrije dagen kon ik even vergeten.”

4. Hoe is het gesteld met je Engels?
“Het is de voertaal in de Formule 1-wereld, dus dat is goed op orde. Toch was het lang niet altijd even gemakkelijk. Mark schrijft zinnen van soms vijf regels lang. Dat maakte het zo nu en dan ingewikkeld.

En dan heb je nog woorden of zinsdelen die zich lastig laten vertalen in het Nederlands. Daar had ik dan soms contact over met Mark. Meestal ging het dan om technische woorden. Voor de lezer is het soms beter om het Engelstalige woord te laten staan. Zoals wheelbangen. Wat zoveel betekent als wielen die in elkaar haken. Je kan dat niet goed vertalen.
Een Belgische collega die lesgeeft op de universiteit, gaf me als tip de tekst niet altijd letterlijk te nemen. Afstand nemen en de woorden laten bezinken is cruciaal voor een goede vertaling.”

Het boek ‘Niet te stoppen’ ligt 3 oktober in de winkel
© Linda Vermeeren

5. Zou je nog eens een boek willen vertalen?
“Laat ik benadrukken dat ik blij ben dat ik dit gedaan heb. Het geeft veel voldoening dat na het harde werken de Nederlandse uitgave straks te koop is. Ik wil dit alleen niet fulltime doen, omdat ik ook graag zelf creatief bezig ben. Misschien is het daarom tijd om zelf een boek te schrijven over de Formule 1..”

Fotobijschrift: Max Verstappen-biografie vertaald door Linda Vermeeren uit Leeuwarden: “Een monsterklus” © Omrop Fryslân