Mark Rutte verlaat de politiek, VVD Fryslân vindt zijn vertrek ‘begrijpelijk’

Het tijdperk van de kabinetten Rutte is voorbij, want Rutte is niet meer beschikbaar als VVD-lijsttrekker. VVD Fryslân geeft aan de keuze van de partijleider ‘begrijpelijk’ te vinden.

“Ik denk dat het goed is dat er weer een nieuwe frisse wind gaat komen. Ik denk dat het een goed en wijs besluit is”, zegt Avine Fokkens, afzwaaiend VVD-fractievoorzitter en gedeputeerde in Fryslân.
“Voor de man zelf is het een persoonlijk drama”, zegt Fokkens wel. “Dat zegt hij ook: het gaat met emotie. Voor hem persoonlijk vind ik het hartstikke rot, maar ik denk wel dat het een goed besluit is.”
Rutte is niet groter dan het landsbelang, zegt ze. “Het was iemand die heel graag wilde, maar ik denk dat hij ook heeft ingezien dat het goed is dat hij een stap terugdoet.”

Avine Fokkens-Kelder (VVD)
© Omrop Fryslân

Statenlid Eric ter Keurs, na Fokkens de nummer twee op de Friese VVD-lijst, vindt de keuze begrijpelijk. “Niet dat Mark Rutte wat mij betreft per se weg had gemoeten, maar ik kan me best voorstellen dat hij beseft dat er een tijd van komen en van gaan is.”

VVD moet op zoek naar een nieuw boegbeeld
Demissionair premier Mark Rutte maakte maandag voor het debat in de Tweede Kamer over het vallen van het kabinet bekend zich niet meer beschikbaar te stellen. Als er na de verkiezingen een nieuw kabinet is, verlaat Rutte de politiek, na een lange carrière.
Hij was ruim 17 jaar politiek leider van de VVD en 13 jaar minister-president. Hij was daarmee de langstzittende premier van Nederland. “Voor de partij betekent het dat we op zoek moeten naar een nieuw boegbeeld”, zegt Ter Keurs.

Eerder had het om Ter Keurs ook niet gehoeven. “Nee. Rutte blijft aan zo lang hij steun heeft van de partij en zolang hij zelf wil. Natuurlijk zijn er veel mensen buiten de VVD die moeite met de persoon hebben.”
Dat kan Ter Keurs zich wel voorstellen: “Want hij heeft heel lang als premier geopereerd en draagt ook verantwoordelijk voor dingen die minder goed zijn gegaan. Dat kun je niet ontkennen. Daarom vind ik het ook wel begrijpelijk dat hij de keus gemaakt heeft, maar wat mij betreft had het niet eerder gehoeven.”

‘Rutte gedijde op crises’
Fokkens: “Het is een man die gedreven is, die graag wil en die gedijt op crises. Maar hij ziet ook in dat het niet over hem als persoon moet gaan, maar over de inhoud. Dat verdient het land ook.”

Binnen de partij waren er al wel eerder kritische geluiden te horen, onder meer van de JOVD (Jongerenorganisatie Vrijheid en Democratie). “Dan cumuleert het in dit moment, waarbij Rutte zelf ook in de gaten heeft dat het mooi geweest is. De tijd zit erop”, zo komt Ter Keurs tot de conclusie.
Fokkens liet in april ook al een kritisch geluid horen. Het verlies van de VVD met de Provinciale Statenverkiezingen was volgens haar een afrekening van het landelijke beleid van de partij.
Of premier Rutte moest opstappen, liet ze toen in het midden. Maar “het kabinet kan niet op deze manier doorgaan”, zei Fokkens. “Het kabinet leeft in een bubbel.”

Minder ‘probleemoplossend vermogen’
Ter Keurs heeft het van de 13 jaar waarin Rutte premier was wel een positief beeld. “Wat je wel merkte in de laatste jaren was dat het probleemoplossend vermogen van de overheid wat te wensen overliet. Dat mag je hem wel een beetje kwalijk nemen. Maar dat geldt voor iedere premier.”
Niet alle crises zijn even goed aangepakt, moet ook Ter Keurs constateren. “Maar is dat allemaal de schuld van Rutte zelf? Nee natuurlijk niet. Want hij is premier van een kabinet, want daar staan meer mensen aan de lat. Maar na 13 jaar ben je wel het gezicht geworden.”
Rutte trok zondagochtend de conclusie dat het tijd was voor een nieuw gezicht. Ter Keurs weet niet wie hem moet opvolgen: “Als u een naam hebt, dan hoor ik dat graag.”

Zo snel mogelijk nieuw kabinet
“Ik hoop dat er zo snel mogelijk een nieuw kabinet komt”, voegt Fokkens daar wel aan toe. “Dat er mensen in komen die in staat zijn over hun eigen schaduw heen te stappen. De opgaven zijn groot, er is genoeg te doen. Ik vind dat Den Haag tempo moet maken.”

Fotobijschrift: Mark Rutte tijdens een bezoek aan Leeuwarden